Yeterli ve dengeli beslenemeyen hastalarda kas kaybı, bağışıklık sisteminde zayıflama, yara iyileşmesinde gecikme ve tedaviye tolerans göstermede zorlanma gibi sorunlar daha sık görülebilir.
- Protein: Bu dönemde büyük önem taşır; çünkü protein, hasar gören dokuların onarımına ve bağışıklık hücrelerinin üretimine katkıda bulunur. Et, tavuk, balık, yumurta, süt ürünleri, baklagiller gibi kaynaklardan yeterli protein almak önerilir.
- Sıvı: Yeterli sıvı tüketimi de vücut fonksiyonlarının düzgün çalışması, özellikle böbreklerin tedavi ilaçlarını vücuttan uzaklaştırması açısından önemlidir.
Tedaviye bağlı olarak ortaya çıkan iştahsızlık, tat ve koku duyusunda değişiklikler, bulantı, ağız yaraları veya yutma güçlüğü gibi durumlar beslenmeyi zorlaştırabilir. Bu gibi durumlarda:
- Üç büyük öğün yerine gün içine yayılmış küçük ve sık öğünler tüketmek, ağır ve yağlı yiyeceklerden ziyade hafif ve sindirimi kolay besinleri tercih etmek fayda sağlayabilir.
- Tat değişikliği yaşayanlar için: farklı baharatlar denemek, yemekleri oda sıcaklığında tüketmek (güçlü kokular bazen bulantıyı tetikleyebilir) veya metal tadı hissedenler için plastik çatal-kaşık kullanmak gibi pratik öneriler yardımcı olabilir.
- Ağız yaraları olanlarda: asitli, baharatlı, çok sıcak veya sert gıdalardan kaçınmak, yerine yumuşak ve ılık besinler tercih etmek rahatlama sağlayabilir.
- İştahın tamamen kaybolduğu dönemlerde: besin değeri yüksek küçük atıştırmalıklar veya doktorun önerebileceği besin destek ürünleri devreye girebilir.
- Katı diyet ve takviyeler: Doktora danışmadan katı diyetler uygulamamak veya aşırı takviye kullanmamak önemlidir; bazı "kanser diyetleri" veya yüksek dozda vitamin-mineral takviyeleri bilimsel olarak kanıtlanmamış olabileceği gibi, bazı tedavilerin etkinliğini de olumsuz etkileyebilir.
- Gıda güvenliği: Bağışıklığı zayıflamış hastalarda ayrıca önem kazanır; iyi pişmemiş et, pastörize edilmemiş süt ürünleri, yıkanmamış meyve-sebze gibi enfeksiyon riski taşıyan gıdalardan kaçınılması önerilir.
Genel olarak her hastanın beslenme ihtiyacı; kanser türü, tedavi şekli, mevcut yan etkiler ve genel sağlık durumuna göre değişiklik göstermektedir.
